Թոր

Jump to navigation Jump to search

Կաղապար:Այլ

Կաղապար:Resize

Թոր՝ պտտման մակերեւոյթ, որ կը ստացուի շրջանագիծը պտտելով այն շրջանագիծի շուրջը, որուն վրայ կը գտնուի պտտուող շրջանագիծի կեդրոնը, կամ շրջանագիծը պտտելով այն առանցքին շուրջ, որ կը գտնուի շրջանագիծի հարթութեան վրայ, բայց չի հատեր զայն։

Երբեմն չի պահանջուիր, որ առանցքը հատէ հարթութիւնը, այդ պարագային թորը կը կոչուի փակ, հակառակ պարագային բաց։

Թորը քոմութաթիւ հանրահաշուական խումբի եւ Լիի խումբի օրինակ է[1]։

Յատկութիւններ

Կրնայ պատահիլ երբեմն, որ առանցքը կը հատէ ծնորդ շրջանագիծը, կամ ըլլայ անոր շօշափողը, այս պարագային պիտի ստանանք գոց տեսակի թոր:
Թորակերպ մակերեւոյթներն առաջին անգամ հին յունական թուաբանագէտ Արքիտասը նկարագրած է, խորանը կրկնապատկելու խնդիրը լուծելու համար:
Թորը պէտք չէ շփոթել մարմնային թորի հետ, որ կը ձեւաւորուի առանցքի շուրջ պտտելով ոչ թէ շրջանագիծը, այլ՝ հոծ շրջանը: Մարմնային թորն, այսպիսով, թորն է, գումարած ներսի տարածութիւնը:
Տեղագրութեան մէջ թորը կը դիտարկուի որպէս երկու շրջանագիծերու արտադրեալ:[2] Կաղապար:Բազմապատիկ պատկերներ

Յատկանիշներ

Կաղապար:Resize

Թորի մակերեսը եւ ծաւալը կը հաշւըուին Պապուս Աղեքսանդրիացիի[3] եւ Փաուլ Կուլտինի[4] բանաձեւով

  • Մակերեւոյթի մակերեսը S=4π2Rr
  • Ծաւալը՝ V=2π2Rr2

Մակերեւոյթի Բանաձեւը

Թորի մակերեւոյթի հանրահաշուական բանաձեւը չորրորդ աստիճանի է՝

(x2+y2+z2+R2r2)24R2(x2+y2)=0

Ծանօթագրութիւններ

Կաղապար:Ծնթ․ցանկ